Home TRANG CHỦ Thứ 7, ngày 17/08/2019
    Hỏi đáp   Diễn đàn   Sơ đồ site     Liên hệ     English
IMPE-QN
Web Sites & Commerce Giới thiệu
Web Sites & Commerce Tin tức - Sự kiện
Web Sites & Commerce Hoạt động hợp tác
Web Sites & Commerce Hoạt động đào tạo
Web Sites & Commerce Chuyên đề
Web Sites & Commerce Tư vấn sức khỏe
Web Sites & Commerce Tạp chí-Ấn phẩm
Finance & Retail Thư viện điện tử
Công trình nghiên cứu về Ký sinh trùng
Công trình nghiên cứu về Sốt rét & SXH
Công trình nghiên cứu về Côn trùng & véc tơ truyền
Đề tài NCKH đã nghiệm thu
Thông tin-Tư liệu NCKH
Web Sites & Commerce Hoạt động Đảng & Đoàn thể
Web Sites & Commerce Bạn trẻ
Web Sites & Commerce Văn bản pháp quy
Số liệu thống kê
Web Sites & Commerce An toàn thực phẩm & hóa chất
Web Sites & Commerce Thầy thuốc và Danh nhân
Web Sites & Commerce Ngành Y-Vinh dự và trách nhiệm
Web Sites & Commerce Trung tâm dịch vụ
Web Sites & Commerce Góc thư giản

Tìm kiếm

Đăng nhập
Tên truy cập
Mật khẩu

WEBLINKS
Website liên kết khác
 
 
Số lượt truy cập:
3 8 0 6 6 9 9 8
Số người đang truy cập
1 3 2
 Thư viện điện tử Thông tin-Tư liệu NCKH
Một số từ viết tắt trong thuật ngữ y khoa

Trong thực hành lâm sàng y khoa và các đơn thuốc cũng như cách viết tắt mà các thầy thuốc sử dụng ngôn ngữ tiếng Anh hoặc Pháp có thể dùng một số từ viết tắt mà đôi khi chúng ta bỡ ngỡ chưa thể tìm ra ngĩa của chúng để đáp ứng trong từng hoàn cảnh khác nhau. Danh sách các từ viết tắt y khoa (List of medical abbreviations), phần lớn bắt nguồn gốc từ Latin.

Phần thứ nhất và phần thứ hai này, chúng tôi xin chia sẻ một danh sách các từ viết tắt trong bối cảnh kê đơn thuốc. Hy vọng các vấn đề dưới đây sẽ giúp các đồng nghiệp sẽ thấy hữu ích khi dùng nó cũng như gặp chúng khi chúng ta thực hành tại nhiều bệnh viện nước ngoài hay đi nước ngoài học tập.

Phần thứ 1: Các từ viết tắt trong thực hành kê đơn thuốc

 

Abbrev.

Meaning

Latin (or New Latin) origin

a.c.

before meals

ante cibum

a.d., ad, AD

right ear

auris dextra

a.m., am, AM

morning

ante meridiem

a.s., as, AS

left ear

auris sinistra

a.u., au, AU

both ears together or each ear

aures unitas or auris uterque

b.d.s, bds, BDS

2 times a day

bis die sumendum

b.i.d., bid, bd

twice a day / twice daily / 2 times daily

bis in die

gtt., gtt

drop(s)

gutta(e)

h., h

hour

hora

h.s., hs

at bedtime or half strength

hora somni

ii

two tablets

duos doses

iii

three tablets

trēs doses

n.p.o., npo, NPO

nothing by mouth / not by oral administration

nil per os

o.d., od, OD

once a day
right eye

omne in die
oculus dexter

o.s., os, OS

left eye

oculus sinister

o.u., ou, OU

both eyes

oculus uterque

p.c.

after food

post cibum

p.m., pm, PM

afternoon or evening

post meridiem

p.o., po, PO

orally / by mouth / oral administration

per os / nonstandard form per orem

p.r., pr, PR

rectally

per rectum

p.r.n., prn, PRN

as needed, (also Pertactin - a key antigen of ac.Pertussis vaccine)

pro re nata

q.

every

quaque

q.1.d., q1d

every day

quaque die

q.1.h., q1h

every hour

quaque hora

q.2.h., q2h

every 2 hours

quaque secunda hora

q.4.h., q4h

every 4 hours

quaque quarta hora

q.6.h., q6h

every 6 hours

quaque sexta hora

q.8.h., q8h

every 8 hours

quaque octava hora

q.a.m., qAM, qam

every morning

quaque ante meridiem

q.d., qd

every day / daily

quaque die

q.h.s., qhs

every night at bedtime

quaque hora somni

q.d.s, qds, QDS

4 times a day

quater die sumendum

q.i.d, qid

4 times a day

quater in die

q.h., qh

every hour, hourly

quaque hora

q.o.d., qod

every other day / alternate days

quaque altera die

q.p.m., qPM, qpm

every afternoon or evening

quaque post meridiem

q.s., qs

a sufficient quantity (enough)

quantum sufficiat

Rx, Rx, ,

prescription

recipe

Sig., S.

directions

signa

Stat.

immediately, with no delay, now

statim

t.d.s, tds, TDS

3 times a day

ter die sumendum

t.i.d., tid

3 times a day

ter in die

u.d., ud

as directed

ut dictum

Phần thứ 2: Các từ viết tắt trong thực hành bệnh học

 

Abbreviation
Interpretation

AAA

abdominal aortic aneurysm

A-a gradient

alveolar to arterial gradient

AAD

antibiotic-associated diarrhea

AAO

alert, awake, and oriented

A&O

alert & oriented

AAS

acute abdominal series

ABD

abdomen

ABG

arterial blood gas

AC

before eating

ACLS

advanced cardiac life support

ACTH

adrenocorticotropic hormone

ADH

anti-diuretic hormone

ADR

adverse drug reaction. | acute dystonic reaction

ad lib

as much as needed

AED

antiepileptic drug

AF

atrial fibrillation or afebrile

AFB

acid-fast bacilli

AFP

alpha-fetoprotein

A /G

albumin/globulin ratio

AI

aortic insufficiency

AKA 

above the knee amputation

ALD

alcoholic liver disease

ALL

acute lymphocytic leukemia

amb

ambulate

AML

acute myelogenous leukemia

ANA

antinuclear antibody

ANS

autonomic nervous system

AOB

alcohol o­n breath

AODM

adult o­nset diabetes mellitus

AP

anteroposterior or abdominal - perineal

ARDS

acute respiratory distress syndrome

ARF

acute renal failure

AS

aortic stenosis

ASAP

as soon as possible                     

ASCVD

atherosclerotic cardiovascular disease

ASD

atrial septal defect

ASHD

atherosclerotic heart disease

AV

atrioventricular

A-V

arteriovenous

A-VO2

arteriovenous oxygen

B

BBB

bundle branch block

BCAA

branched chain amino acids

BE

barium enema

BEE

basal energy expenditure

bid

twice a day

BKA

below the knee amputation

BM

bone marrow or bowel movement

BMR

basal metabolic rate

BOM

bilateral otitis media

BP

blood pressure

BPH

benign prostatic hypertrophy                    

BPM

beats per minute

BRBPR

bright red blood per rectum

BRP

bathroom priviledges

BS

bowel or breath sounds

BUN

blood urea nitrogen

BW

body weight

BX

biopsy

C

c

with

C&S

culture and sensitivity

CA

cancer

Ca

calcium

CAA

crystalline amino acids

CABG

coronary artery bypass graft

CAD

coronary artery disease

CAT

computerized axial tomography

CBC

complete blood count

CBG

capillary blood gas

CC

chief complaint

CCU

clean catch urine or cardiac care unit

CCV

critical closing volume

CF

cystic fibrosis

CGL

chronic granulocytic leukemia

CHF

congestive heart failure

CHO

carbohydrate

CI

cardiac index

CML

chronic myelogenous leukemia

CMV

cytomegalovirus

CN

cranial nerves

CNS 

central nervous system

CO

cardiac output

C/O

complaining of

COLD

chronic obstructive lung disease

COPD

chronic obstructive pulmonary disease

CP

chest pain or cerebral palsy

CPAP

continuous positive airway pressure

CPK

creatine phosphokinase

CPR

cardiopulmonary resuscitation

CRCL

creatinine clearance

CRF

chronic renal failure

CRP

C-reactive protein

CSF

cerebrospinal fluid

CT

computerized tomography

CVA

cerebrovascular accident or costovertebral angle

CVAT

CVA tenderness

CVP

central venous pressure

CXR

chest X-ray

D

DAT

diet as tolerated

DAW

dispense as written

DC

discontinue or discharge

D&C

dilation and curettage

DDx

differential diagnosis

D5W

5% dextrose in water

DI

diabetes insipidus

DIC

disseminated intravascular coagulopathy

DIP

distal interphalangeal  joint

DJD

degenerative joint disease

DKA

diabetic ketoacidosis

dL

deciliter

DM

diabetes mellitus

DNR 

do not resuscitate

DOA

dead o­n arrival

DOE

dyspnea o­n exertion

DPL

diagnostic peritoneal lavage

DPT

diphtheria, pertussis, tetanus

DTR

deep tendon reflexes

DVT

deep venous thrombosis

DX

diagnosis

E

 

EAA

essential amino acids

EBL

estimated blood loss

ECG

electrocardiogram

ECT

electroconvulsive therapy

EFAD

essential fatty acid deficiency

EMG

Electromyogram

EMV

eyes, motor, verbal response (Glasgow coma scale)

ENT

ears, nose, and throat

EOM

extraocular muscles

ESR

erythrocyte sedimentation rate

ET

endotracheal

ETT

endotracheal tube

ERCP

endoscopic retrograde cholangio -pancreatography

ETOH

ethanol

EUA

examination under anesthesia

F

Note: double mouse click to return to the top of the page

 FBS

fasting blood sugar

FEV

forced expiratory volume

FFP

fresh frozen plasma

FRC

functional residual capacity

FTT

failure to thrive

FU

follow-up

FUO

fever of unknown origin

FVC

forced vital capacity

Fx

fracture

G

GC

gonorrhea

GETT

general by endotracheal tube

GFR

glomerular filtration rate

GI

gastrointestinal

gr

grain;  1 grain = 65mg. Therefore Vgr = 325mg

GSW

gun shot wound

gt or gtt

drops

GTT

glucose tolerance test

GU

genitourinary

GXT

graded exercise tolerance (Stress test)

H

HA

headache

HAA

hepatitis  B surface antigen

HAV

hepatitis A virus

HBP

high blood pressure

HCG

human chorionic gonadotropin

HCT

hematocrit

HDL

high density lipoprotein

HEENT

head, eyes, ears, nose, throat

Hgb

hemoglobin

H/H

henderson- hasselbach equation or hemoglobin/ hematocrit

HIV

human immunodeficiency virus

HLA

histocompatibility locus antigen

HJR

hepatojugular reflex

HO

history of

HOB

head of bed

HPF

high power field

HPI

history of present illness

HR

heart rate

HS

at bedtime

HSM

hepatosplenomegaly

HTLV-III

human lymphotropic virus, type III (AIDS agent, HIV)

HSV

herpes simplex virus

HTN

hypertension

Hx

history

I 

I&D

incision and drainage

I&O

intake and output

ICS

intercostal space

ICU

intensive care unit

ID

infectious disease or identification

IDDM

insulin dependent diabetes mellitus

IG

immunoglobulin

IHSS

idiopathic hypertropic subaortic stenosis

IM

intramuscular

IMV

intermittent mandatory ventilation

INF

intravenous nutritional fluid

IPPB

intermittent positive pressure breathing

IRBBB

incomplete right bundle branch block

IRDM

insulin resistant diabetes mellitus

IT

interthecal

ITP

idiopathic thrombocytopenic purpura

IV

intravenous

IVC

intravenous cholangiogram  | inferior vena cava

IVP

intravenous pyelogram

JODM

juvenile o­nset diabetes mellitus

JVD

 jugular venous distention

K 

KOR

keep open rate

KUB

kidneys, ureters, bladder

KVO

keep vein open

L

L

left

LAD

left axis deviation or left anterior descending

LAE

left atrial enlargement

LAHB

left anterior hemiblock

LAP

left atrial pressure or leukocyte alkaline phosphatase

LBBB

left bundle branch block

LDH

lactate dehydrogenase

LE

lupus erythematosus

LIH

left inguinal hernia

LLL

left lower lobe

LMP

last menstrual period

LNMP

last normal menstrual period

LOC

loss of consciousness or level of consciousness

LP

lumbar puncture

LPN

licensed practical nurse

LUL

left upper lobe

LUQ

Left Upper Quadrant

LV

left ventricle

LVEDP

left ventricular end diastolic pressure

LVH

left ventricular hypertrophy

M

MAO

monoamine oxidase

MAP

mean arterial pressure

MAST

medical antishock trousers

MBT

maternal blood type

MCH

mean cell hemoglobin

MCHC

mean cell hemoglobin concentration

MCV

mean cell volume

MI

myocardial infarction or mitral insufficiency

mL

milliliter

MLE

midline episiotomy

MMEF

maximal mid expiratory flow

mmol

millimole

MMR

measles, mumps, rubella

MRI

magnetic resonance imaging

MRSA

methicillin resistant staph aureus

MS

multiple sclerosis or mitral stenosis, or morphine sulfate

MSSA

methicillin-sensitive staph aureus

MVA

motor vehicle accident

MVI

multivitamin injection

MVV

maximum voluntary ventilation

NAD

no active disease

NAS

no added salt

NCV

nerve conduction velocity

NED

no evidence of recurrent disease

ng

nanogram

NG

nasogastric

NIDDM

non-insulin dependent diabetes mellitus

NKA

no known allergies

NKDA

no known drug allergies

NMR

nuclear magnetic resonance

NPO

nothing by mouth

NRM

no regular medications

NSAID

non-steroidal anti- inflammatory drugs

NSR

normal sinus rhythm

NT

nasotracheal

O

OB

obstetrics

OCG

oral cholecystogram

OD

overdose or right eye

OM

otitis media

OOB

out of bed

OOP

out of plaster

OPV

oral polio vaccine

OR

operating room

OS

left eye

OU

both eyes

P 

P

para

PA

posteroanterior

PAC

premature atrial contraction

PAO2

alveolar oxygen

PaO2

peripheral arterial oxygen content

PAP

pulmonary artery pressure

PAT

paroxysymal atrial tachycardia

P&PD

percussion and postural drainage

PC

after eating

PCWP

pulmonary capillary wedge pressure

PDA

patent ductus arteriosus

PDR

physicians desk reference

PE

pulmonary embolus, or physical exam or pleural effusion

PEEP

positive end expiratory pressure

PFT

pulmonary function tests

pg

picogram

PI

pulmonic insufficiency disease

PKU

phenylketonuria

PMH

previous medical history

PMI

point of maximal impulse

PMN

polymorphonuclear leukocyte (neutrophil)

PND

paroxysmal nocturnal dyspnea

PO

by mouth

POD

post-op day

PP

postprandial or pulsus paradoxus

PPD

purified protein derivative

PR

by rectum

PRBC

packed red blood cells

PRN

as needed

PS

pulmonic stenosis

PT

prothrombin time, or physical therapy

Pt

patient

PTCA

percutaneous transluminal coronary angioplasty

PTH

parathyroid hormone

PTHC

percutaneous transhepatic cholangiogram

PTT

partial thromboplastin time

PUD

peptic ulcer disease

PVC

premature ventricular contraction

PVD

peripheral vascular disease

Q

q

every   (e.g.  q6h = every 6 hours)

qd

every day

qh

every hour

q4h, q6h....

every 4 hours, every 6 hours etc.

qid

four times a day

QNS

quantity not sufficient

qod

every other day

Qs/Qt

shunt fraction

Qt

total cardiac output

R

R

right

RA

rheumatoid arthritis or right atrium

RAD

right atrial axis deviation

RAE

right atrial enlargement

RAP

right atrial pressure

RBBB

right bundle branch block

RBC

red blood cell

RBP

retinol-binding protein

RDA

recommended daily allowance

RDW

red cell distribution width

RIA

radioimmunoassay

RIH

right inguinal hernia

RLL

right lower lobe

RLQ

right lower quadrant

RML

right middle lobe

RNA

ribonucleic acid

R/O

rule out

ROM

range of motion

ROS

review of systems

RPG

retrograde pyelogram

RRR

regular rate and rhythm

RT

respiratory or radiation therapy

RTA

renal tubular acidosis

RTC

return to clinic

RU

resin uptake

RUG

retrograde urethogram

RUL

right upper lobe

RUQ

right upper quadrant

RV

residual volume

RVH

right ventricular hyperthrophy

Rx

treatment

S

s

without  |  ss = o­ne-half

SA

sinoatrial

SAA

synthetic amino acid

S&E

sugar and acetone

SBE

subacute bacterial endocarditis

SBFT

small bowel follow through

SBS

short bowel syndrome

SCr

serum creatinine

SEM

systolic ejection murmur

SG

Swan-Ganz

SGA

small for gestational age

SGGT

serum gamma- glutamyl transpeptidase

SGOT

serum glutamic- oxaloacetic transaminase

SGPT

serum glutamic- pyruvic transaminase

SIADH

syndrome of inappropriate antidiuretic hormone

sig

write o­n label

SIMV

synchronous intermittent mandatory ventilation

sl

sublingual

SLE

systemic lupus erythematous

SMO

slips made out

SOAP

subjective, Objective, Assessment, Plan

SOB

shortness of breath

SQ

subcutaneous

STAT

immediately

SVD

spontaneous vaginal delivery

Sx

symptoms

T

T&C

type and cross

TAH

total abdominal hysterectomy

T&H

type and hold

TB

tuberculosis

TBG

total binding globulin

Td

tetanus-diphtheria toxoid

TIA

transient ischemic attack

TIBC

total iron binding capacity

tid

three times a day

TIG

tetanus immune globulin

TKO

to keep open

TLC

total lung capacity

TMJ

temporo mandibular joint

TNTC

too numerous to count

TO

telephone order

TOPV

trivalent  oral polio vaccine

TPN

total parenteral nutrition

TSH

thyroid stimulating hormone

TT

thrombin time

TTP

thrombotic thrombocytopenic purpura

TU

tuberculin units

TUR

transurethral resection

TURBT

TUR bladder  tumors

TURP

transurethral  resection of prostate

TV

tidal volume

TVH

total vaginal hysterectomy

tw

twice a week

Tx

treatment,  transplant

UA

urinalysis

UAC

uric acid  |  umbilical artery catheter

UAO

upper airway obstruction

UBD

universal blood donor

UC

ulcerative colitis  | umbilical cord

ud

as directed

UFH

unfractionated heparin

UGI

upper gastrointestinal

URI

upper respiratory infection

URQ

upper right quadrant

US

ultrasound

UTI

urinary tract infection

UUN

urinary urea nitrogen

UVA

ultraviolet A light

V

VAD

venous access device

VC

vital capacity

VCT

venous clotting time

VCUG

voiding cysourethrogram

VDRL

Venereal Disease Research Laboratory (test for syphilis)

VMA

vanillymadelic acid

VO

verbal or voice order

V/Q

ventilation - perfusion

VRE

vancomycin-resistant enterococcus

VSS

vital signs stable

VT

ventricular tachycardia

VV

varicose veins

VW

vessel wall

VWD

von Willebrand's disease

VZV

varicella zoster virus

W

WB

whole blood

WBC

white blood cell or count

WBR

whole body radiation

WD

well developed

WF

white female

WIA

wounded in action

WID

widow, widower

WM

white male

WN

well nourished

WNL

within normal limits

WO

written order |  weeks old  |  wide open.

WOP

without pain

W.P.

whirlpool

WPW

Wolff-Parkinson-White

W-T-D

wet to dry

W/U

workup

X

X2d

times 2 days.

XI

eleven

XII

twelve

XL

extended release. |  extra large.

XM

crossmatch

XMM

xeromammography

XOM

extraocular movements

XRT

X-ray therapy (radiation therapy)

XS

excessive

XULN

times upper limit of normal

Y

YF

yellow fever

YLC

youngest living child

yo

years old

YOB

year of birth

yr

year

ytd

year to date

Z

ZDV

zidovudine

ZE

Zollinger-Ellison

Z-ESR

zeta erythrocyte sedimentation rate

Zn

zinc

ZnO

zinc oxide

ZSB

zero stools since birth

UA

urinalysis

UAC

uric acid  |  umbilical artery catheter

UAO

upper airway obstruction

UBD

universal blood donor

UC

ulcerative colitis  | umbilical cord

ud

as directed

UFH

unfractionated heparin

UGI

upper gastrointestinal

URI

upper respiratory infection

URQ

upper right quadrant

US

ultrasound

UTI

urinary tract infection

UUN

urinary urea nitrogen

UVA

ultraviolet A light

V

VAD

venous access device

VC

vital capacity

VCT

venous clotting time

VCUG

voiding cysourethrogram

VDRL

Venereal Disease Research Laboratory (test for syphilis)

VMA

vanillymadelic acid

VO

verbal or voice order

V/Q

ventilation - perfusion

VRE

vancomycin-resistant enterococcus

VSS

vital signs stable

VT

ventricular tachycardia

VV

varicose veins

VW

vessel wall

VWD

von Willebrand's disease

VZV

varicella zoster virus

W

WB

whole blood

WBC

white blood cell or count

WBR

whole body radiation

WD

well developed

WF

white female

WIA

wounded in action

WID

widow, widower

WM

white male

WN

well nourished

WNL

within normal limits

WO

written order |  weeks old  |  wide open.

WOP

without pain

W.P.

whirlpool

WPW

Wolff-Parkinson-White

W-T-D

wet to dry

W/U

workup

X

X2d

times 2 days.

XI

eleven

XII

twelve

XL

extended release. |  extra large.

XM

crossmatch

XMM

xeromammography

XOM

extraocular movements

XRT

X-ray therapy (radiation therapy)

XS

excessive

XULN

times upper limit of normal

Y

YF

yellow fever

YLC

youngest living child

yo

years old

YOB

year of birth

yr

year

ytd

year to date

Z

ZDV

zidovudine

ZE

Zollinger-Ellison

Z-ESR

zeta erythrocyte sedimentation rate

Zn

zinc

ZnO

zinc oxide

ZSB

zero stools since birth

 

Ngày 12/09/2017
TS.BS. Huỳnh Hồng Quang  

THÔNG BÁO

   Dịch vụ khám chữa bệnh chuyên khoa của Viện Sốt rét-KST-CT Quy Nhơn về các bệnh ký sinh trùng và các bệnh do véc tơ truyền, đặc biệt là các bệnh ký sinh trùng mới nổi như sán lá gan lớn, sán lá gan nhỏ, giun lươn, giun đũa chó và các bệnh thông thường khác; khám và xét nghiệm chẩn đoán bệnh bằng các phương tiện kỹ thuật cao như sinh hóa, huyết học, miễn dịch (ELISA), sinh học phân tử và chẩn đoán hình ảnh bằng nội soi tiêu hóa, siêu âm màu…

   Trung tâm Dịch vụ khoa học kỹ thuật của Viện Sốt rét-Ký sinh trùng-Côn trùng Quy Nhơn thuộc Bộ Y tế chuyên sản xuất mua bán hóa chất, vật tư, chế phẩm diệt côn trùng; dịch vụ diệt côn trùng gây bệnh, côn trùng gia dụng như muỗi, ruồi, gián, kiến…; dịch vụ phòng diệt mối mọt và xét nghiệm phát hiện tôm bằng các kỹ thuật hiện đại.


 LOẠI HÌNH DỊCH VỤ
 CHUYÊN ĐỀ
 PHẦN MỀM LIÊN KẾT
 CÁC VẤN ĐỀ QUAN TÂM
 QUẢNG CÁO

Trang tin điện tử Viện Sốt rét - Ký Sinh trùng - Côn trùng Quy Nhơn
Giấy phép thiết lập số 53/GP - BC do Bộ văn hóa thông tin cấp ngày 24/4/2005
Địa chỉ: Khu vực 8-Phường Nhơn Phú-Thành phố Quy Nhơn-Tỉnh Bình Định.
Tel: (84) 0256.3547492 - Fax: (84) 0256.3647464
Email: impe.quynhon@gmail.com
Trưởng Ban biên tập: TTND.PGS.TS. Hồ Văn Hoàng-Viện trưởng
Phó Trưởng ban biên tập: TS.BS.Huỳnh Hồng Quang-Phó Viện trưởng
• Thiết kế bởi công ty cổ phần phần mềm: Quảng Ích